9-сыныпқа арналған ағылшын тілі ҚМЖ: эссе, жанама сөйлеу және емтиханға дайындық
Тоғызыншы сыныпта ағылшын тілі сабағы негізгі мектепті аяқтаумен және тоқсандық, жылдық бағалаулармен тығыз байланысты.
ЖасауНегізгі мектептің қорытындысы
Тоғызыншы сыныптың соңында оқушы орта деңгейге жақын ағылшын тілін меңгеруі тиіс: күнделікті және қоғамдық тақырыптарда еркін сөйлесу, бірнеше абзацтан тұратын мәтін жазу, түпнұсқа мәтіндерді түсіну. ҚМЖ-да жаңа материал мен жүйелі қайталаудың арақатынасын ойластырыңыз: әр сабақта өткен құрылымдар мен сөздер жаңа тақырыпта қайта қолданылсын.
Пікір эссесі
Эссе — тоғызыншы сыныптың негізгі жазба жанры. Құрылымы: кіріспе және тезис, екі-үш дәлел абзацы, қарсы пікір және оның жауабы, қорытынды. Байланыстырушы сөздер — «firstly, moreover, however, on the other hand, in conclusion» — эссенің логикасын көрсетеді. Эссені бірден жазбай, абзацтар бойынша жаттықтырған тиімді: бір сабақта тек кіріспе мен тезис, келесісінде дәлелдер.
Күрделі грамматика
Жанама сөйлеу, шартты сөйлемдердің түрлері, ырықсыз етіс — тоғызыншы сыныптың жиі тақырыптары. Әр құрылымды шынайы коммуникативті мақсатпен беріңіз: жанама сөйлеуді сұхбаттың мазмұнын жеткізу үшін, шартты сөйлемдерді «Не болар еді, егер…?» пікірталасы үшін. Мақсаты түсінікті болғанда, оқушылар құрылымды ынтамен қолданады.
Бағалау форматтарына дайындық
Жиынтық бағалау мен емтихандағы тапсырма түрлері — көп таңдау, сәйкестендіру, бос орынды толтыру, қысқа жауап — сабақтағы тапсырмаларда да кездесуі керек. Сонда оқушылар форматқа үйренеді, ал бағалау кезінде мазмұнға назар аударады. Бұл жаттығуды бүкіл сабаққа емес, бір кезеңге ғана қосыңыз.
Сөйлеу дағдылары
Тоғызыншы сыныпта оқушылар сурет бойынша сипаттау, екі нұсқаны салыстыру және таңдау жасау, қысқа монолог сияқты сөйлеу тапсырмаларын орындайды. Жұппен дайындалып, содан кейін жаңа серікпен айту — «pair rotation» — әр оқушыға бір тапсырманы бірнеше рет, әр жолы жақсырақ орындауға мүмкіндік береді.
Автономия
Жоғары сыныпқа көшер алдында оқушыларды өз бетінше оқуға үйрету маңызды: жеке сөздік жүргізу, онлайн-сөздікті қолдану, қателерді өзі түзету. ҚМЖ-да осындай дағдыларға арналған шағын кезеңдер — мысалы, эссені тапсырмас бұрын тексеру парағы бойынша өзін-өзі тексеру — болуы пайдалы. Тоқсанның соңында оқушылар өз прогресін бағалайтын шағын портфолио жинай алады.
Бағалау
Дескрипторлар: «эссені құрылымына сай абзацтарға бөледі», «тезисті кемінде екі дәлелмен негіздейді», «қарсы пікірді келтіріп, оған жауап береді», «байланыстырушы сөздерді орынды қолданады», «жанама сөйлеуде шақтарды дұрыс ауыстырады».
AI Ustaz
AI Ustaz тоғызыншы сыныпқа жоспар жасағанда эссені абзацтар бойынша кезеңдерге бөледі және бағалау форматындағы тапсырмаларды ұсынады, ал мәтіндерді сіз оқулықтан немесе дайындық жинақтарынан таңдайсыз.
ҚМЖ құрылымының үлгісі: «Opinion essay: introduction and thesis»
- Unit (Бөлім)
- Technology and society
- Lesson topic (Тақырып)
- Opinion essay: introduction and thesis
- Learning objectives (Оқу мақсаттары)
- Пікір эссесінің құрылымын сақтау; тезисті нақты тұжырымдау; байланыстырушы сөздерді қолдану (кодтарды 9-сыныптың оқу бағдарламасынан алыңыз)
- Lesson objective (Сабақ мақсаты)
- Learners will be able to write an introduction with a clear thesis for an essay on “Online learning is better than classroom learning”
Сабақтың барысы
Beginning · 5 min
- Teacher’s activity
- Shows three thesis statements, asks which is the clearest
- Learners’ activity
- Choose and justify their choice
- Assessment
- Oral feedback
- Resources
- Slide
Middle · 35 min
- Teacher’s activity
- Analyses a model introduction, highlights hook–background–thesis, sets writing task with a checklist
- Learners’ activity
- Label parts of the model, brainstorm arguments in pairs, write their own introduction
- Assessment
- Descriptors: includes a hook; states a clear thesis; uses linking words
- Resources
- Model essay, checklist
End · 5 min
- Teacher’s activity
- Organises peer feedback with the checklist
- Learners’ activity
- Read a partner's introduction, give “two stars and a wish”
- Assessment
- Peer assessment
- Resources
- Checklist
Осы сабаққа өз ҚМЖ-ңызды жасаңыз
Тақырыпты жазыңыз — жоспар 130 бұйрықтағы нысан бойынша бірнеше минутта дайын болады.
ЖасауЖиі қойылатын сұрақтар
9-сыныпта эссе жазуды қалай үйретемін?
Абзацтар бойынша: бір сабақта кіріспе мен тезис, келесісінде дәлелдер, кейін қарсы пікір мен қорытынды. Үлгіні талдап, тексеру парағын беріңіз.
Жанама сөйлеуді қалай мағыналы етемін?
Шынайы мақсатпен: мысалы, жұпта жүргізілген сұхбаттың мазмұнын сыныпқа жеткізу.
Емтихан форматын сабаққа қалай енгіземін?
Сабақтың бір кезеңіне ғана: көп таңдау, сәйкестендіру, бос орынды толтыру тапсырмаларын жаңа тақырыпты бекітуге қолданыңыз.